Tuesday, June 2, 2015

Smaointe Ag Rith

Tharla sé gur chaill mé codladh na hoíche, aréir, a léitheoirí. Ní go rómhinic a tharlaíonn sé, go deimhin, ach, nuair a tharlaíonn, líontar folús mo dhúiseachta le cuimhní cinn, agus tosaíonn smaointe ag rith isteach i mo chloigeann; go dtí nach mbíonn áit sa chloigeann céanna do chodladh na hoíche, is dócha. Sin é an baol.

Pé scéal é, ceann de na cuimhní a tháinig chugam aréir ná an scéal a chuala mé, blianta fada ó shin, ó lánúin a chaill codladh na hoíche iad féin, nuair a tháinig duine éigin ag cnagadh ar dhoras a tí, in am marbh na hoíche. Ghlac siad leis gur duine óltach a bhí ann, rinne siad neamhaird den chnagadh, agus d’fhan siad ina leaba. 

Ní dea-scéal toradh an scéil sin, ach sin scéal eile, nach bhfuil fúm é a roinnt anseo.

Is dóigh liom gurb é an fáth gur tháinig an scéal sin chun cuimhne ná mar gheall ar scéilín eile a insíodh dom, le déanaí. Lánúin eile, lánúin i bhfad níos óige, a bhí i mbun inste an geábh seo. Dúisíodh iad, i lár na hoíche, níl sé i bhfad ó shin, nuair a chuala siad duine éigin ag cnagadh ar dhoras a tí, ach ghlac siad leis gur scam de shaghas éigin a bhí ann, rinne siad neamhaird den chnagadh, agus d’fhan siad ina leaba.

Rith sé liom, aréir, nach bhfuil an saol ag athrú, ar chor ar bith, fiú má mhaítear go bhfuil. Táimid uilig éagsúil, mar is iondúil; cuid againn inár ‘is cuma liom’aithe, agus cuid againn inár ‘ní bhaineann sé liom’aithe, agus níl a fhios ag aon duine againn, go cinnte, cén toradh a bheas ar aird, ná ar neamhaird. Sin é an saol, agus nach é an mac baolach é, gan amhras dá laghad.

An méid sin ráite, b’fhéidir go mba chóir dúinn amhras a bheith orainn faoina leithéidí. Deacair a rá. D’fhéadfá codladh na hoíche a chailleadh…

Wednesday, May 27, 2015

Neadió Teilifís Áine

Fadhb nó dhó sa nead, i mbliana, feictear dom, a léitheoirí. Caith súil ar an bhfíseán, thuas, agus feicfidh sibhse na nithe a fheicimse.

Tuilleadh ón Teachín Éan le feiceáil ar YouTube, anseo, agus le léamh ar an mblag seo, anseo

Monday, May 25, 2015

Focail Féilire

Béalchrábhadh - réamhchlaonadh le naomhluan.

Hypocrisy - prejudice with a halo. 

Chuile sheans go bhfuil bhur leagan féin agaibh, a léitheoirí, ach sin thuas an leagan Gaeilge a rith liom féin, agus na focail á léamh agam, ar maidin. 

Ambrose Bierce a scríobh an leagan Béarla, más fíor, agus bhí neart le rá aige, más fíor an méid atá le léamh anseo.  

Is maith liom an t-athfhriotal seo uaidh...

'Sweater, n. garment worn by child when its mother is feeling chilly.'

...gan trácht ar an míniú a thugann sé dúinn ar...

'Cabbage, a familiar kitchen-garden vegetable about as large and wise as a man's head.'

Tá ábhar gáirí go leor sa saol, a léitheoirí...bainigí sult as! 

Thursday, May 21, 2015

Cé Mise?

Is Mise Áine, agus is heitrighnéasach mé!

Sea, sin agaibh an fhírinne, anois, a léitheoirí. Diabhal locht agam air, an dtuigeann sibh…is mar sin a tháinig mé isteach sa saol, agus is mar sin atáim. Sin mo nádúr, agus ní féidir liom dlíthe mo nádúir a sheachaint.

Tharla sé gur thit mé i ngrá le fear…bhuel, ahem, thit mé i ngrá go minic, thar na blianta…ach is le fir amháin a thit mé i ngrá, agus, mar a tharlaíonn sé, bhí cearta ar leith agam, cearta a lig dom duine de na fir sin a phósadh.  Rud a rinne mé. Blianta fada ó shin. Am a raibh cuid de na dlíthe ar an liosta seo fós i bhfeidhm, agus ag dul i gcoinne chearta na mná seo.

Ní raibh comhionannas ann, an dtuigeann sibh.

Chuir sé fearg orm, ar bhealach, gur baineadh mo chearta díom, ach ní raibh de rogha agam, an t-am sin, ach glacadh le dlíthe teoranta traidisiúnta na tíre seo. Bhí sé i bhfad níos deacra ar na mná a chuaigh romham, na créatúir.  

Tá daoine sa tír seo agus, fós, níl na cearta céanna acusan agus atá agamsa anois. Tá a nádúr féin acu, an nádúr lenar tháinig siad isteach sa saol, nádúr nach féidir a sheachaint. 

Faraor, tá dlíthe fós ann nach dtugann na cearta céanna dóibhsean agus atá agamsa, anois.  Ní maith liom gur amhlaidh atá an scéal. Seanscéal agus meirg le glanadh de, i mo thuairim.


Amárach, beidh mé ag vótáil ‘Tá!’  

No! in aghaidh No!

Níl baint ag an bpíosa seo leis an reifreann amárach, a léitheoirí, ach chuir an méid a léigh mé anseo, ar tuairisc.ie, ó Bhridget Bhreathnach, chuir sé modh oibre an tí seo i gcuimhne dom; modh oibre as ar bhain mé féin agus é féin úsáid, ahem, go cúramach, agus páistí s'againne ag fás aníos...fadó, fadó, fadó. 

'No! for a No!' a thugamar ar an gcur chuige seo, nuair a bhí na páistí an-óg, ach bhí orainn a bheith iontach cúramach leis, mar chur chuige, sa chaoi is nach muid féin, mar thuismitheoirí, a bheadh thíos leis an 'margadh' a bhí déanta againn leo.

Margadh simplí a bhí ann, an dtuigeann sibh...dá ndéarfadh aon duine againn 'No!' leis an duine eile, (páiste le tuismitheoir/tuismitheoir le páiste...chan tuismitheoir le tuismitheoir, ar fhaitíos aon, ahem, mhíthuiscint, a léitheoir) bhí orainn glacadh leis an 'No!' sin, mar fhreagra, ach bhí an 'No!' sin i dó phóca agat, mar a déarfá - cead agat é a thabhairt ar ais don fhreagróir, am ar bith a d'fheilfeadh duit féin.

Mar shampla, dá bhfiafróinn de dhuine de na páistí na soithí a ní, agus dá ndéarfadh an páiste sin 'No!' liom, déarfainn leis an bpáiste sin, 'That's okay, but I'm owed a 'No!' and I'll save it for later.' Choinneofá an 'No!' sin ar leataobh, go dtí go raibh an páiste ag iarraidh gar mór míllteach (píosa eile de cháca milis nó, b'fhéidir, ag iarraidh ort milseáin a cheannach sa siopa) agus déarfá leis an bpáiste, 'Remember that 'No!' I'm owed...'

Ar ndóigh, mar thuismitheoirí, bhí orainn a bheith an-chúramach faoinár 'No!'anna féin, sé sin le rá, gan iad a úsáid, mar fhreagra...riamh! Agus, lena chinntiú nach dtiocfadh 'No!' as ár mbéal, i ngan fhios dúinn, chinneamar gan freagra diúltach a thabhairt dóibh, dá bhfiafródh aon dune acu gar orainn, ach 'I'll discuss it with your mother/father, and get back to you.' a rá...i gcónaí! Chuaigh an tseift sin chun sochair dúinn, mar thuismitheoirí. 

Níor mhair an cur chuige 'No! in aghaidh No"' i bhfad, mar ba ghearr gur thuig na páistí nárbh fhiú dóibh 'No!' a rá, nuair a bhí jabanna beaga le déanamh, mar gurb iad féin a bheadh thíos leis, i ndeireadh na dála. Bíonn cácaí agus milseáin milis, an dtuigeann sibh, mar aon le 'síocháin agus comhoibriú.' 

Tá sé deacair an daonlathas a shárú, a léitheoirí.

Friday, May 15, 2015

Neadió Teilifís Áine

video

Táim mall le mo scéalta faoin nead i mbliana, a léitheoirí, ó tharla mé as baile le beagnach trí seachtainí anuas, ach tá an scéal iomlán san fhíseán thuas anois, agus tá tús an scéil le léamh anseo

Más mall is mithid!

Wednesday, April 22, 2015

Bye, bye, bye, bye, bye...

Le roinnt seachtainí anuas, tá fógra ar an teilifís atá do mo chur sna trithí ag gáire, agus do mo chur soir, ag an am céanna. 

Cén fáth?

Bhuel, go dtí gur chuala mé an diabhal fógra sin, 'As Irish As Never Wanting To Be The First To Hang-up,' (tá tuilleadh acu sa tsraith 'As Irish As..,' ón ollmhargadh céanna, le feiceáil anseo), níor thug mé faoi deara go raibh sé de nós ag na Gaeil a labhraíonn Béarla, an 'bye, bye, bye, bye, bye...' sin a rá ag deireadh ghlao gutháin.  

Ach, cloisim anois é! Chuile lá beo, ó chuile dhuine beo a bhíonns ar an bhfón taobh liom...an 'bye, bye, bye, bye, bye...' sin á rá acu, amhail is nach ndéanfadh 'bye' amháin an duine atá ar an taobh eile den líne, duine atá ag rá 'bye, bye, bye, bye, bye...' iad féin, freisin, chuile sheans. 

Pé scéal é, rith sé liom, ar maidin, go bhfuilim chun deireadh a chur le mo 'bye, bye, bye, bye, bye...' féin; as seo amach, is cuma cén teanga a bheas á labhairt agam, táim chun 'slán, slán, slán, slán...' a rá ag deireadh mo ghlao agus, ar an gcaoi sin, ar a laghad, beidh mé chomh Gaelach leis na Gaeil a labhraíonn Gaeilge!